و اساس اصلاحات اجتماعى و فردى مىباشد . و ما ذيلا به برخى از آنها كه ظفر يافتيم ، نقل مىنماييم . ( 1 ) قدر از مهمترين و عميق‌ترين مسائل كلامى ، « مسأله قدر » مىباشد كه از فجر تاريخ اسلامى در مورد آن سخن به ميان آمده و ائمهء اهل بيت عليهم السّلام به بيان آن پرداخته و شبهات را بر طرف ساخته‌اند . حسن بن حسن بصرى در مورد آن از حضرت حسين سؤال كرد و آن حضرت عليه السّلام با نامه پاسخ وى را داده كه متن آن بدين شرح است : « آنچه را در مورد قدر براى تو شرح داده‌ام ، پيروى كن ، از آنچه به ما اهل بيت افاضه شده كه هر كس به خير و شرّ قدر ، ايمان نياورد ، كافر گشته ( 2 ) و هر كس گناهان را بر خداوند عز و جل حمل كند ، افتراى عظيمى بر خداوند بسته است و به درستى كه خداوند به اكراه اطاعت نمىشود و به غلبه ، معصيت نمىگردد و بندگان در هلاكت رها نمىشوند ، ولى او مالك است به آنچه آنها را تمليك نموده و قادر است بر آنچه آنان را به آن توانا ساخته ، ( 3 ) پس اگر به طاعت اقدام كنند ، خداوند تأخير كننده‌اى براى آن به وجود نمىآورد و اگر به معصيتى روى آورند و بخواهد كه بر آنان منت نهد و ميان آنها و آنچه قصد كرده‌اند ، حايل شود ، انجام مىدهد كه او آنان را به زور به آن وادار نكرده و به اجبار مكلفشان نساخته ، بلكه با تمكين آنان بعد از اعلام و اخطار به آنها و احتجاج بر آنان ، مقيدشان كرده و توانايشان ساخته و براى آنان راهى به سوى گرفتن آنچه دعوتشان نموده و يا ترك آنچه از آن بازداشته است ، گشوده . آنان را توانا ساخته تا آنچه را دستورشان داده است عمل كنند كه آن را انجام نداده و ترك آنچه از آن بازداشته و آنها آن را